Chuẩn hóa quy trình OCOP: Động lực nâng tầm nông sản Quảng Ngãi

Để tạo điều kiện cho các chủ thể chủ động hoàn thiện hồ sơ và sớm đưa sản phẩm ra thị trường, việc đánh giá, phân hạng OCOP được tổ chức định kỳ ít nhất 2 đợt mỗi năm ở cả cấp tỉnh và cấp quốc gia.

Chủ động, minh bạch

Tại Quảng Ngãi, việc đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP được thực hiện 2 đợt trong năm: Đợt 1 hoàn thành trong tháng 10 (cho hồ sơ đề xuất trước ngày 15/9); đợt 2 hoàn thành trong tháng 12 (cho hồ sơ đề xuất trước ngày 20/11).

Cùng với đó, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 2189/QĐ-UBND ngày 27/8/2026 về việc thành lập Hội đồng, Tổ tư vấn Hội đồng đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP tỉnh giai đoạn 2026 - 2030 và Quyết định số 2185/QĐ-UBND ngày 27/8/2026 về việc phê duyệt Quy trình nội bộ giải quyết thủ tục hành chính trong lĩnh vực phát triển nông thôn thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND các xã, phường, đặc khu trên địa bàn tỉnh.

Bộ quy trình chuẩn hóa này giúp công tác phân hạng minh bạch lộ trình, đảm bảo tính khách quan và nâng cao chất lượng sản phẩm OCOP trên địa bàn.

Ông Nguyễn Quang Hòa - Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn cho biết: “Việc chuẩn hóa quy trình và thời gian đánh giá từ cấp xã đến cấp quốc gia tạo điều kiện để các sản phẩm đã hoàn thiện được công nhận, sớm tiếp cận và mở rộng thị trường. Qua đó tiếp thêm động lực để các chủ thể OCOP chú trọng đầu tư chất lượng, mẫu mã, truy xuất nguồn gốc, xây dựng thương hiệu cho sản phẩm”.

Việc xây dựng lịch trình cố định cũng tạo hành lang pháp lý thống nhất cho công tác đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP, góp phần nâng cao sức cạnh tranh của nông sản địa phương, gắn phát triển kinh tế với bảo tồn văn hóa và du lịch.

Theo quy định, thủ tục đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND cấp xã. Trong 15 ngày làm việc kể từ khi tiếp nhận, UBND cấp xã sẽ kiểm tra hồ sơ, tổ chức đánh giá ban đầu, lấy ý kiến các đơn vị liên quan trước khi chuyển lên cơ quan chuyên môn cấp tỉnh.

Điều này không chỉ giúp chủ thể bổ sung, hoàn thiện nếu còn thiếu sót, mà còn khắc phục tình trạng hồ sơ kéo dài, tạo sự minh bạch trong quá trình xét duyệt.

Ông Phan Thanh Tùng - Giám đốc Công ty TNHH Xuất nhập khẩu yến sào Cù Lao Ré, ở phường Nghĩa Lộ cho biết, thời gian, nội dung, quy trình đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP được niêm yết rõ ràng, minh bạch giúp công ty chủ động lựa chọn sản phẩm có tiềm năng, từ đó xây dựng kế hoạch sản xuất kinh doanh gắn với đầu tư hoàn thiện sản phẩm.

Vừa qua, công ty đã có 7 sản phẩm được đánh giá tại phường và hiện đang hoàn thiện hồ sơ gửi hội đồng cấp tỉnh.

Tăng tốc đánh giá sản phẩm

Nhu cầu tiêu dùng hiện nay ưu tiên các sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đạt tiêu chuẩn chất lượng và mang bản sắc địa phương. Đây là cơ hội lớn cho sản phẩm OCOP, nhất là khi chương trình đang gắn liền với chuyển đổi số, kinh tế tuần hoàn và bảo vệ môi trường nông thôn.

Ông Nguyễn Viết Thanh - Phó Chủ tịch UBND xã Tịnh Khê nhận định, Chương trình OCOP không chỉ khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế của địa phương, nâng cao thu nhập cho người dân mà còn góp phần tái cơ cấu ngành nông nghiệp gắn với phát triển tiểu thủ công nghiệp, ngành nghề, dịch vụ, du lịch nông thôn.

Thời gian qua, xã Tịnh Khê đã rà soát các sản phẩm mới và sản phẩm hết hạn để hỗ trợ chủ thể đăng ký. Mới đây, xã đã đánh giá 6 sản phẩm gồm các dòng sản phẩm từ dừa nước của Cơ sở Nipahome và các loại trà sen của hộ kinh doanh Nông sản Sơn Mỹ.

Tuy nhiên, đến thời điểm này, chỉ có 25 sản phẩm của 15 chủ thể của 7 xã, phường (An Phú, Tịnh Khê, Vạn Tường, Sơn Hà, Ngọk Réo, Nghĩa Lộ, Đăk Cấm) tham gia đánh giá OCOP cấp tỉnh đợt 1/2026. Cùng với đó, 12 địa phương hiện không có sản phẩm OCOP (trong đó có một số sản phẩm đã hết thời hạn).

Sở NN&MT đề nghị chính quyền các địa phương tập trung hướng dẫn, hỗ trợ chủ thể hoàn thiện hồ sơ, thủ tục có liên quan, gắn với tiếp cận nguồn vốn tín dụng.

Mục tiêu đặt ra trong năm 2026 là toàn tỉnh có thêm 60 sản phẩm OCOP mới đạt 3 sao trở lên, 40 - 50 sản phẩm nâng hạng lên 4 sao và 4 - 5 sản phẩm có tiềm năng đạt 5 sao quốc gia, tạo nền tảng cho nông sản Quảng Ngãi phát triển bền vững.

Bài, ảnh: THANH PHƯỚC