Điểm tựa cho hợp tác xã

Đổi mới từ nhu cầu thực tế

Tại HTX Nông nghiệp Đức Hòa, xã Mộ Đức, bên cạnh duy trì dịch vụ phục vụ sản xuất, yêu cầu đặt ra là củng cố tổ chức, nâng cao hiệu quả quản lý. Theo ông Trần Đức Sơn - Giám đốc HTX Nông nghiệp Đức Hòa, Liên minh HTX tỉnh đã tích cực tư vấn quản trị và hướng dẫn nâng cao năng lực điều hành, góp phần giúp HTX tháo gỡ khó khăn, đổi mới phương thức hoạt động.

Vì vậy, năm 2024, HTX được Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam vinh danh trong Top khoa học - công nghệ 4.0 Việt Nam về đổi mới sáng tạo. Hiện nay, HTX có 2.547 thành viên, 5 lao động thường xuyên.

Doanh thu năm 2024 đạt hơn 3,34 tỷ đồng, năm 2025 đạt hơn 3,48 tỷ đồng và năm 2026 ước đạt hơn 3,64 tỷ đồng. Tuy nhiên, HTX vẫn còn khó khăn do vốn đầu tư hạn chế, chi phí dịch vụ tăng, sản xuất phụ thuộc thời tiết, giá vật tư nông nghiệp và thị trường tiêu thụ.

Do đó, để nâng cao hiệu quả quản lý, HTX đã phân công nhiệm vụ rõ ràng các thành viên hội đồng quản trị, đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý hồ sơ, theo dõi thu, chi và trao đổi thông tin với thành viên.

Trong khi HTX Nông nghiệp Đức Hòa tập trung củng cố quản trị, thì HTX Nông nghiệp Công Bằng Pô Kô, xã Đăk Hà xác định tiêu thụ sản phẩm là khâu then chốt. Ông Đặng Đình Lập - Giám đốc HTX Nông nghiệp Công Bằng Pô Kô cho biết: “Trước đây, thành viên của HTX chủ yếu sản xuất nhỏ lẻ, tiêu thụ qua thương lái, thiếu hợp đồng ràng buộc. Sản phẩm khó tiếp cận các kênh phân phối do thiếu tiêu chuẩn chất lượng đồng bộ, thông tin thị trường và năng lực sơ chế, đóng gói.

Vì vậy, HTX đã tổ chức sản xuất gắn với tiêu thụ theo chuỗi giá trị, làm đầu mối đàm phán với doanh nghiệp về sản lượng, chất lượng và cơ chế giá”. Đồng thời, HTX hướng dẫn thành viên thực hiện quy trình kỹ thuật thống nhất, đảm bảo chất lượng, công khai giá bán và chi phí dịch vụ; từng bước hoàn thiện sơ chế, đóng gói, dán tem truy xuất nguồn gốc, kết nối các kênh phân phối.

Qua đó, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm, tăng khả năng thương lượng và giảm phụ thuộc vào thương lái.

Nâng chất lượng hỗ trợ 

Liên minh HTX tỉnh được thành lập theo Quyết định số 1279/QĐ-UBND ngày 30/8/1995 của UBND tỉnh, trên cơ sở Hội đồng lâm thời các doanh nghiệp ngoài quốc doanh tỉnh, thành lập năm 1993.

Năm 2003, tổ chức được đổi tên thành Liên minh HTX tỉnh Quảng Ngãi. Qua các giai đoạn, đơn vị từng bước kiện toàn tổ chức, đổi mới hoạt động, tập trung tuyên truyền chính sách và hỗ trợ HTX nâng cao năng lực quản lý, sản xuất, kinh doanh, phát triển thị trường.

Theo ông Nguyễn Lâm Cảnh - Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh, hỗ trợ HTX cần gắn với nâng cao hiệu quả hoạt động, tăng cường liên kết và phát huy nội lực. Bên cạnh đào tạo cán bộ, Liên minh HTX tỉnh phối hợp với các sở, ngành, địa phương triển khai xúc tiến thương mại, kết nối giao thương, quảng bá sản phẩm và phát triển chuỗi giá trị. Quỹ Hỗ trợ phát triển HTX cũng tạo mọi điều kiện để các đơn vị tiếp cận vốn, mở rộng và ứng dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật vào sản xuất.

Tính đến tháng 9/2026, toàn tỉnh có 741 HTX, trong đó 650 HTX đang hoạt động và 91 HTX ngừng hoạt động; tổng số thành viên đạt 303,6 nghìn người, với 3.016 cán bộ quản lý. Thu nhập bình quân của thành viên HTX tăng từ 41 triệu đồng năm 2021 lên 57,7 triệu đồng năm 2026; thu nhập bình quân của người lao động tăng từ 43 triệu đồng lên 58,7 triệu đồng. Doanh thu bình quân một HTX tăng từ 1,476 tỷ đồng lên 1,742 tỷ đồng.

Tuy nhiên, toàn tỉnh có đến 91 HTX ngừng hoạt động. Thực tế này đặt ra yêu cầu là cần phải nâng cao chất lượng hoạt động, năng lực quản trị và sức cạnh tranh, thay vì chỉ chú trọng phát triển số lượng.

Vì thế, Đại hội đại biểu Liên minh HTX tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030 xác định tập trung đào tạo cán bộ, hỗ trợ HTX tiếp cận chính sách và nguồn vốn, thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và mở rộng thị trường nhằm thúc đẩy HTX phát triển một cách bền vững.

Hơn 30 năm xây dựng và phát triển, yêu cầu đặt ra không chỉ là duy trì vai trò đồng hành mà còn nâng cao chất lượng hỗ trợ. Khi HTX được hỗ trợ đúng nhu cầu, chủ động tổ chức sản xuất gắn với thị trường và bảo đảm lợi ích cho thành viên, kinh tế tập thể mới có nền tảng phát triển thực chất, ổn định và bền vững.

Bài, ảnh: TRƯỜNG AN